پیام رئیس کنگره

به نام خداوند جان و خرد
نخستین کنگره مشترک علوم تغذیه کشور، با همکاری علمی هر چهار انجمن تخصصی تغذیه و با عنوان «تغذیه پایدار و سلامت؛ پیوند میان جامعه، بالین و صنعت» برگزار می‌شود؛ رویدادی که فرصتی ارزشمند برای هم‌اندیشی، تبادل دانش و تقویت همکاری‌های بین‌بخشی در راستای ارتقای سلامت جامعه فراهم می‌آورد.
تغذیه پایدار مفهومی گسترده و چندبعدی است که صرفاً به تأمین غذا محدود نمی‌شود، بلکه دسترسی همگان به غذای کافی، سالم، ایمن و مغذی را نیز در بر می‌گیرد. در شرایط کنونی کشور، با توجه به چالش‌های اقتصادی و پیامدهای ناشی از شرایط جنگی، ضروری است سیاست‌گذاران و جامعه علمی با در نظر گرفتن همه ابعاد موضوع، برنامه‌ریزی و اجرای سیاست‌های حمایتی از گروه‌های اقتصادی و اجتماعی کم‌برخوردار را در اولویت اقدامات خود قرار دهند. بی‌تردید، جامعه متخصصان علوم تغذیه در این زمینه رسالتی مهم و مسئولیتی ویژه بر عهده دارد.
در دو دهه گذشته، صنایع غذایی کشور در زمینه تولید محصولات رژیمی و مکمل‌های متناسب با نیازهای تغذیه‌ای گروه‌های مختلف سنی و مراحل گوناگون زندگی، پیشرفت‌های قابل‌توجهی داشته‌اند. بااین‌حال، در حوزه تولید غذاهای ویژه تغذیه بالینی و مکمل‌های تخصصی موردنیاز بیماران مبتلا به بیماری‌های خاص، همچنان در ابتدای مسیر قرار داریم. توسعه این حوزه مستلزم حمایت جدی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سایر نهادهای مسئول و جامعه علمی از تولیدکنندگان داخلی است تا زمینه رشد، نوآوری و تأمین نیازهای کشور فراهم شود.
در زمینه تولید غذاهای فراویژه و عملگرا نیز هنوز در آغاز راه هستیم. امید است با توسعه تولید و ترویج مصرف این محصولات، گام مؤثری در جهت بهبود وضعیت تغذیه و پاسخ‌گویی به نیازهای سلامت جامعه برداشته شود. همچنین، تولید غذاهای ویژه بیماران مبتلا به اختلالات متابولیک، به‌ویژه بیماری‌هایی که نیازمند مداخلات تغذیه‌ای تخصصی هستند، باید به‌طور جدی در دستور کار سیاست‌گذاران و صنایع غذایی کشور قرار گیرد.
در حوزه تغذیه بالینی نیز طی دو دهه گذشته اقدامات ارزشمندی صورت گرفته و این رشته توانسته است جایگاه خود را در ساختار بیمارستان‌ها تثبیت کند. بااین‌وجود، تا دستیابی به شرایط مطلوب، به‌ویژه در زمینه حضور مؤثر و نظام‌مند کارشناسان و متخصصان مجرب تغذیه در بخش‌های بالینی و به‌خصوص بخش‌های مراقبت‌های ویژه (ICU)، همچنان راه درازی در پیش است. تحقق این هدف، نیازمند توجه بیشتر مدیران نظام سلامت، توسعه زیرساخت‌ها و بهره‌گیری از ظرفیت‌های علمی و تخصصی موجود است.
در پایان، لازم می‌دانم بر یکی از موضوعات اساسی و کمتر موردتوجه در نظام سلامت کشور، یعنی ایمنی غذا، تأکید کنم. ایمنی مواد غذایی باید از مراحل اولیه تولید، شامل کاشت، داشت و برداشت، تا فرآوری، توزیع و مصرف، به‌عنوان یک اولویت جدی مورد توجه قرار گیرد. مواد غذایی در هر یک از این مراحل ممکن است در معرض انواع آلاینده‌های شیمیایی و سایر مخاطرات قرار گیرند؛ ازاین‌رو، صیانت از سلامت مصرف‌کنندگان مستلزم نظارت مستمر، سیاست‌گذاری یکپارچه و همکاری نزدیک میان بخش‌های مرتبط است.
با توجه به اهمیت این موضوع، پیشنهاد می‌کنم محور کنگره آینده با عنوان «پیوند میان جامعه، از مزرعه تا صنعت و بالین» تعریف شود تا با نگاهی جامع‌تر، زنجیره تأمین غذا، ایمنی غذایی، تولید صنعتی و تغذیه بالینی در پیوندی سازنده مورد بررسی قرار گیرند.
در پایان، از درگاه ایزد متعال، توفیق و سربلندی همه دست‌اندرکاران، صاحب‌نظران و شرکت‌کنندگان را در برگزاری هرچه پربارتر این رویداد علمی مسئلت دارم و امیدوارم این کنگره سرآغاز فصل تازه‌ای از هم‌افزایی و همکاری میان انجمن‌های علمی، جامعه دانشگاهی، نظام سلامت و صنعت غذا در مسیر ارتقای سلامت و بهبود کیفیت زندگی مردم عزیز کشورمان باشد.
دکتر سیدعلی کشاورز

رئیس نخستین کنگره مشترک علوم تغذیه ایران